Προφυλακιστέοι και οι έξι κατηγορούμενοι για το κύκλωμα που, σύμφωνα με τη δικογραφία, λειτουργούσε επί μήνες μέσα στις υπηρεσίες δόμησης της Αττικής. Είναι το τρίτο κατά σειρά κύκλωμα πολεοδομικής διαφθοράς που φτάνει στη Δικαιοσύνη μέσα σε λίγους μήνες — και ξαναθέτει το μεγάλο ερώτημα: αποφάσισε επιτέλους η Πολιτεία να βάλει τέλος στην ανομία αυτών των υπηρεσιών, ή απλώς μετακομίζει το πρόβλημα από τον δήμο στο Κτηματολόγιο;
Η εικόνα στις πολεοδομίες δεν είναι σημερινό φαινόμενο· είναι διαχρονικό. Όλες σχεδόν οι μετρήσεις διαφάνειας τις κατατάσσουν επί χρόνια ανάμεσα στις πιο ευάλωτες στη διαφθορά δημόσιες υπηρεσίες. Η τελευταία υπόθεση που έφτασε στον ανακριτή Διαφθοράς δεν ανατρέπει αυτή την εικόνα — την επιβεβαιώνει.
Τι έκρινε ο ανακριτής
Προφυλακιστέοι κρίθηκαν και οι έξι κατηγορούμενοι που φέρονται να εμπλέκονται στο κύκλωμα που αποκαλύφθηκε στον χώρο των πολεοδομιών και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έπειτα από μαραθώνιες απολογίες ενώπιον της ανακρίτριας Διαφθοράς. Ανακρίτρια και εισαγγελέας υπέγραψαν εντάλματα προσωρινής κράτησης τόσο για το ζευγάρι που, σύμφωνα με τη δικογραφία, αποτελούσε την ηγεσία της ομάδας, όσο και για τους άλλους τέσσερις κατηγορουμένους στους οποίους αποδίδεται κομβικός ρόλος.
Φερόμενη ως «εγκέφαλος» εμφανίζεται υπάλληλος σε υψηλή θέση στην Υπηρεσία Δόμησης του Δήμου Γαλατσίου· προηγήθηκε η απολογία του συζύγου της, σήμερα υπαλλήλου της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής και πρόσφατα καθαιρεθέντος από την Πολεοδομία Κηφισιάς. Σύμφωνα με πληροφορίες, το ζευγάρι τηρεί αρνητική στάση και δεν αποδέχεται το κατηγορητήριο, υποστηρίζοντας ότι δεν έπραξε κάτι μεμπτό ως προς τα υπηρεσιακά του καθήκοντα. Όλοι οι κατηγορούμενοι απολαμβάνουν το τεκμήριο της αθωότητας έως την αμετάκλητη κρίση των δικαστηρίων.
Το βάρος των ενδείξεων, ωστόσο, αποτυπώνεται στα κατασχεθέντα: συνολικά 334.895 ευρώ σε μετρητά, ηλεκτρονικές συσκευές, ατζέντες και χειρόγραφες σημειώσεις. Μόνο στο γραφείο της φερόμενης ως αρχηγού βρέθηκαν, σύμφωνα με τη δικογραφία, πάνω από 180.000 ευρώ. Η δικογραφία ξεπερνά τις 3.500 σελίδες.
Πώς λειτουργούσε το «ταμείο» — και πόσο κόστιζε
Από τους πολίτες ζητούνταν, σύμφωνα με τις Αρχές, ποσά από 1.000 έως 30.000 ευρώ, ανάλογα με τη φύση και τη δυσκολία της υπόθεσης. Τα χρήματα αφορούσαν «τακτοποιήσεις» αυθαιρέτων, την κατά προτεραιότητα ή παράτυπη έκδοση οικοδομικών αδειών, τη μείωση ή διαγραφή προστίμων και τη διευθέτηση κάθε είδους πολεοδομικών εκκρεμοτήτων. Τα μέλη χρησιμοποιούσαν κωδικοποιημένη ορολογία, κρυπτογραφημένες εφαρμογές και διά ζώσης συναντήσεις για να αποκρύψουν τη δράση τους.
Η οργάνωση φέρεται να δρούσε τουλάχιστον από τον Οκτώβριο του 2025 σε Κηφισιά, Μαρούσι και Γαλάτσι, με ιεραρχική δομή και διακριτούς ρόλους. Στη δικογραφία περιλαμβάνονται άλλα 30 πρόσωπα — δημόσιοι υπάλληλοι, ιδιώτες μηχανικοί, αρχιτέκτονες και επιχειρηματίες — ενώ έχουν διακριβωθεί τουλάχιστον 29 περιπτώσεις δωροληψίας. Σε βάρος των έξι ασκήθηκε δίωξη για σύσταση και διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης, δωροληψία και δωροδοκία κατ' επάγγελμα και κατ' εξακολούθηση, παράβαση καθήκοντος, νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και εμπορία επιρροής.
Πώς ξεκίνησε η έρευνα — και γιατί έχει σημασία
Το σημείο αυτό είναι κρίσιμο για το ερώτημα που θέτει η υπόθεση. Η έρευνα δεν προέκυψε από εσωτερική κόντρα ή «μοιρασιά που στράβωσε», αλλά από καταγγελίες. Ξεκίνησε στις 10 Ιουλίου 2024 με αναφορά ότι δύο υπάλληλοι του Δήμου Κηφισιάς δεν βεβαίωναν παραβάσεις σε κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος έναντι χρημάτων. Δύο μήνες αργότερα ακολούθησε δεύτερη καταγγελία προς την Εθνική Αρχή Διαφάνειας για πέντε ακόμη υπαλλήλους. Η υπόθεση πέρασε στην Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων, που διενήργησε έρευνα τουλάχιστον επτά μηνών με τηλεφωνικές παρακολουθήσεις, φυσικές επιτηρήσεις και ανάλυση ψηφιακών δεδομένων.
Με άλλα λόγια, ο μηχανισμός αυτή τη φορά δούλεψε όπως όφειλε: καταγγελία, αδιάφθοροι, αυτόφωρο, δικογραφία. Το κυνικό αφήγημα ότι «κάποιος μίλησε επειδή το αντίτιμο ήταν μεγάλο και κακομοιρασμένο» δεν τεκμηριώνεται από τα στοιχεία της δικογραφίας. Αυτό όμως δεν εξαντλεί το ερώτημα — απλώς το μετατοπίζει: ακόμη κι όταν μια εξάρθρωση είναι γνήσια, δεν λέει τίποτα για το αν διαλύεται η δομή που γεννά τέτοια κυκλώματα ή αν απλώς αφαιρείται ένας κρίκος της.
Το τρίτο κύκλωμα σε λίγους μήνες — το μοτίβο
Πρόκειται για το τρίτο κατά σειρά κύκλωμα σχετιζόμενο με πολεοδομικές υπηρεσίες που φτάνει στις δικαστικές αρχές μέσα σε λίγους μήνες. Όταν η ίδια παθογένεια επανεμφανίζεται με τόση συχνότητα και πάντα με το ίδιο μοτίβο —θέσεις-κλειδιά, «ταρίφες», δίκτυα μηχανικών και ιδιωτών—, το συμπέρασμα είναι ότι δεν μιλάμε για μεμονωμένα «σάπια μήλα», αλλά για ένα σύστημα κινήτρων που αναπαράγει τη διαφθορά ανεξάρτητα από πρόσωπα. Η συχνότητα των αποκαλύψεων είναι ταυτόχρονα καλό νέο (ο ελεγκτικός μηχανισμός λειτουργεί) και κακό (το έδαφος παραμένει γόνιμο).
Η απάντηση της κυβέρνησης: μεταφορά στο Κτηματολόγιο
Η κυβερνητική απάντηση έχει όνομα: αφαίρεση της αρμοδιότητας από τους δήμους και μεταφορά της στο Ελληνικό Κτηματολόγιο. Από το βήμα της ΔΕΘ 2025 ο πρωθυπουργός συνέδεσε ρητά τη μεταρρύθμιση με τη διαφθορά, λέγοντας ότι οι πολεοδομίες «από εστίες εξυπηρετήσεων ή διαφθοράς θα υπηρετήσουν την αληθινή τους αποστολή». Είναι μια από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις που εξήγγειλε — με στόχο, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, νομοθέτηση εντός του πρώτου τριμήνου 2026, πιλοτική εφαρμογή τον Ιούνιο του 2026 και πλήρη λειτουργία στις αρχές του 2027.
Στις μεταφερόμενες αρμοδιότητες περιλαμβάνονται η έκδοση και ο έλεγχος οικοδομικών αδειών, οι έλεγχοι αυθαιρέτων και οι σχετικές διοικητικές πράξεις· ο πολεοδομικός σχεδιασμός παραμένει στους ΟΤΑ. Η φιλοσοφία είναι ένα ενιαίο, ψηφιακό «one stop shop», με ομοιόμορφους κανόνες ανά την επικράτεια και ιχνηλάσιμη ψηφιακή διαδρομή, ώστε η εξυπηρέτηση να μην εξαρτάται από το «πόσο δυνατός» ή «μπλοκαρισμένος» είναι ένας δήμος. Προβλέπεται επίσης στοχευμένος, risk-based δειγματοληπτικός έλεγχος στο 30% των πράξεων, με χρήση τεχνητής νοημοσύνης για την επιλογή των φακέλων υψηλού κινδύνου.
Μια νομική λεπτομέρεια που έχει αξία: η αναφορά σε «Κτηματολόγιο Α.Ε.» είναι ανακριβής. Με τον Ν. 4512/2018 η παλαιά ανώνυμη εταιρεία καταργήθηκε και οι αρμοδιότητες πέρασαν στο «Ελληνικό Κτηματολόγιο», Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου. Η διάκριση δεν είναι σχολαστικισμός: η μεταφορά μιας κρατικής εξουσίας ελέγχου σε κεντρικό φορέα εγείρει ζητήματα συνταγματικότητας, ιδίως ως προς τις οργανωτικές εγγυήσεις του άρθρου 102 για την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Η αντίδραση της Αυτοδιοίκησης — και ο πυρήνας της διαφωνίας
Η ΚΕΔΕ χαρακτηρίζει «κόκκινη γραμμή» την αφαίρεση της αρμοδιότητας και έχει ανοίξει το μέτωπο των προσφυγών στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Το επιχείρημά της αγγίζει την καρδιά του ερωτήματος: η διαφθορά, υποστηρίζει, δεν είναι ο κανόνας ούτε προκύπτει επειδή οι πολεοδομίες ανήκουν στους δήμους — αντίστοιχα ή και περισσότερα φαινόμενα καταγράφονταν όταν τις διαχειρίζονταν οι κρατικές νομαρχίες. Οφείλεται, λέει, σε πολύχρονες παθογένειες: πολυνομία, ασάφεια αρμοδιοτήτων, έλλειψη χωροταξικών σχεδίων και υποστελέχωση. Στελέχη της Αυτοδιοίκησης κατηγορούν την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί τη διαφθορά ως «πρόσχημα» για συγκεντρωτισμό.
Eξυγίανση ή αλλαγή ταμπέλας;
Εδώ συναντιούνται οι δύο αναγνώσεις. Η μεταφορά αρμοδιότητας, από μόνη της, δεν εξυγιαίνει· αλλάζει τον φορέα, όχι το κίνητρο. Διαφθορά δεν γεννά ο δήμος ή το Κτηματολόγιο· τη γεννούν η αδιαφάνεια, η διακριτική ευχέρεια του υπαλλήλου, η ασάφεια του κανόνα και η ατιμωρησία. Αν αυτά μεταναστεύσουν αυτούσια στον νέο φορέα, η μεταρρύθμιση θα είναι όντως «μετακόμιση γραφειοκρατίας με νέο λογότυπο».
Αν, αντίθετα, η μετάβαση συνοδευτεί από αυτό που υπόσχεται —ενιαίοι κανόνες, υποχρεωτική ψηφιακή ιχνηλασιμότητα κάθε πράξης, ουσιαστικός δειγματοληπτικός έλεγχος και πραγματική στελέχωση—, τότε περιορίζεται το ίδιο το περιθώριο της «εξυπηρέτησης». Το στοίχημα δεν κρίνεται στο αν θα ψηφιστεί ο νόμος, αλλά σε δύο μετρήσιμα μεγέθη: στον χρόνο έκδοσης μιας άδειας και στη μείωση της αδιαφάνειας. Μέχρι τότε, η απάντηση στο ερώτημα παραμένει ανοιχτή — και η επανάληψη των κυκλωμάτων δείχνει ότι το κράτος, προς το παρόν, κυνηγά τα συμπτώματα ταχύτερα απ' όσο θεραπεύει την αιτία. https://thracenews.gr/fakelaki-tarifes-kai-profylakiseis-vazei-telos-to-kratos-stin-anomia-ton-poleodomion-i-aplos-allazei-i-stegi-tis/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου